Ερωτικά όνειρα

Σίγουρα όλοι έχουμε δει στον ύπνο μας ερωτικά όνειρα. Έχουμε πρωταγωνιστήσει σε καταστάσεις που στην πραγματικότητα ούτε καν θα τολμούσαμε να σκεφτούμε. Τα όνειρα αυτά επηρεάζουν τη σεξουαλική μας ζωή ή συμβαίνει το αντίθετο;
Πρόσφατη έρευνα, την οποία επιμελήθηκε ο Antonio Zadra PhD από το Πανεπιστήμιο του Μόντρεαλ και η οποία παρουσιάστηκε τον περασμένο μήνα στο πλαίσιο της 21ης ετήσιας συνάντησης του Associated Professional Sleep Societies, διαπιστώνει μεγάλη άνοδο του ποσοστού αντρών και γυναικών που βλέπουν ερωτικά όνειρα.
 Για το πώς τα όνειρα αυτά επηρεάζουν τη σεξουαλική μας ζωή μάς απαντούν οι ειδικοί: Λουκάς Αθανασιάδης, ψυχίατρος-σεξολόγος, λέκτορας του ΑΠΘ και υπεύθυνος του Ιατρείου Σεξουαλικών Δυσλειτουργιών της Πανεπιστημιακής Ψυχιατρικής Κλινικής ΓΝ ΑΧΕΠΑ Θεσσαλονίκης, και η Χαρά Παπασαράντη, ψυχοθεραπεύτρια και σύμβουλος ζευγαριού.

Διαφορετικές θεωρίες

Για τα ερωτικά όνειρα ακούγονται δύο διαφορετικές απόψεις:

*Αποκαλύπτουν στοιχεία για τη σεξουαλικότητά μας και την εν γένει σεξουαλική μας συμπεριφορά. Μας χτυπούν το καμπανάκι για το τι μας λείπει, ώστε να φτάσουμε στην πληρότητα και να καλυτερέψουμε τις προσωπικές μας σχέσεις.


*Τα σεξουαλικά όνειρα δεν περιορίζονται αποκλειστικά και μόνο στη σχέση μας με το σεξ, αλλά στο πώς αντιλαμβανόμαστε τους άλλους και πώς οι άλλοι αντιλαμβάνονται εμάς.

Μήπως είναι απωθημένο;

Στα όνειρά μας κυριαρχεί το ασυνείδητο κι αυτό σημαίνει ότι δεν έχουμε τον έλεγχο όχι μόνο των ονειρικών μας πράξεων, αλλά και των ίδιων των συναισθημάτων μας. Σύμφωνα με τον Φρόιντ τα όνειρα δεν είναι τίποτε άλλο παρά μια χρήσιμη κλειδαρότρυπα για το ασυνείδητο. «Ο Σίγκμουντ Φρόιντ, πατέρας της ψυχανάλυσης, εξέδωσε το περίφημο έργο του Ερμηνεία των ονείρων το 1900. Πίστευε ότι το όνειρο είναι η καλυμμένη πραγματοποίηση μιας ασυνείδητης επιθυμίας τρέχουσας/της παιδικής ηλικίας, που δεν είναι άμεσα προσβάσιμη στη συνειδητή αντίληψη όταν το άτομο παραμένει ξύπνιο. Επίσης, ότι τα όνειρα είναι η συνειδητή εμπειρία των σκέψεων στη διάρκεια του ύπνου. Με αυτά διαφωνούν πολλές σύγχρονες απόψεις». Οι οπαδοί του, πάντως, υποστηρίζουν ότι οι σεξουαλικές επιθυμίες που είναι αποδεκτές εμφανίζονται με σαφήνεια, ενώ αυτές που δεν είναι εμφανίζονται με συμβολικό τρόπο. Κι αυτές οι απόψεις δεν είναι ευρέως αποδεκτές. Συμπερασματικά, αυτό που ονειρευόμαστε πιθανώς να είναι ένα απωθημένο μας, αλλά φαίνεται ότι δεν μπορούμε να είμαστε και απόλυτα σίγουροι γι αυτό», μας λέει ο κ. Αθανασιάδης.

Είναι απόλυτα υγιές

«Είναι υγιές να βλέπουμε ερωτικά όνειρα και το συνδέω με τις φαντασιώσεις που μπορούμε να έχουμε έτσι κι αλλιώς στον ξύπνο μας, τις ερωτικές φαντασιώσεις, που είναι έτσι κι αλλιώς μια ονειρική κατάσταση. Βέβαια, στο όνειρο λειτουργεί περισσότερο το υποσυνείδητο, αλλά είναι η επιρροή όλων αυτών των εμπειριών που έχουμε στην καθημερινότητά μας ή και από το παρελθόν μας, που μπορεί να έχουν αφυπνιστεί με κάποιον τρόπο στο τώρα», μας λέει η κ. Παπασαράντη.

Σημασία έχει το συναίσθημα

Ξένοι ερευνητές που κατά καιρούς δημοσιεύουν επιστημονικές έρευνες σε μια προσπάθεια να εξηγήσουν τι μπορεί να σημαίνουν τα ερωτικά όνειρα τονίζουν: «Για να μπορέσουμε να ερμηνεύσουμε σωστά το όνειρο, θα πρέπει να θυμηθούμε όχι μόνο με ποιον είχαμε ερωτική επαφή, αλλά κυρίως πώς αισθανόμαστε γι αυτό». Βέβαια, όπως διαβάζουμε από δημοσιευμένες μελέτες: «Τα σεξουαλικά όνειρα που απαιτούν μια πιο λεπτομερή εξέταση είναι αυτά τα οποία το άτομο θα θεωρούσε ακατάλληλα στον ξύπνο του, αλλά που μέσα από τη διαδικασία του ύπνου συμμετέχει ενεργά σε αυτά. Όνειρα που για κάποιους μπορεί να είναι πολύ ενοχλητικά όταν ξυπνούν το πρωί».

Οι τελευταίες έρευνες

Η έρευνα του Αntonio Zadra παρουσιάστηκε το 2007 σε ετήσιο συνέδριο ψυχιάτρων-ψυχολόγων στην Αμερική και εμφανίζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθώς το πρώτο που διαπιστώνεται σε αυτήν είναι ότι το ποσοστό αντρών και γυναικών που τα τελευταία χρόνια βλέπουν συχνά ερωτικά-σεξουαλικά όνειρα έχει αυξηθεί σημαντικά. Η έρευνα μελέτησε ένα σημαντικό δείγμα 3.500 αντρών και γυναικών. Μερικά από τα πιο σημαντικά στοιχεία που παρουσιάστηκαν είναι: Το 4% των ατόμων που ρωτήθηκαν είχαν οργασμό κατά τη διάρκεια του ύπνου. Οι γυναίκες βλέπουν περισσότερα όνειρα και εκφράζονται πιο ελεύθερα για τις εμπειρίες τους απ ό,τι τα προηγούμενα χρόνια.
 Το περιεχόμενο του ονείρου τους ήταν:


α. Σεξουαλική επαφή.


β. Σεξουαλικές προτάσεις και σεξουαλική παρενόχληση.


γ. Φιλιά και χάδια.


δ. Φαντασιώσεις με περισσότερα από ένα άτομα.


*Το 20% των γυναικών είχε κάποια ερωτική περιπέτεια με το νυν ή πρώην σύντροφο έναντι 14% των αντρών.


*Η ερωτική πράξη γινόταν περισσότερο σε δημόσιο χώρο και λιγότερο σε ιδιωτικό.


*Σημαντικό ποσοστό γυναικών και αντρών απάντησε ότι στον ύπνο του ερωτοτροπεί με πολλούς παρτενέρ.

Τι αποκαλύπτουν

Σύμφωνα με τους ερευνητές, είναι πολύ σημαντικό να καταγράφουμε: «Ποιος πρωταγωνιστεί μαζί μας στο όνειρο. Ένας φίλος, με τον οποίο έχουμε πλατωνική σχέση, ένας άγνωστος που είδαμε στο δρόμο; Πού γινόταν η σεξουαλική πράξη; Σε κάποιον ιδιωτικό ή δημόσιο χώρο; Και τι νιώσαμε εμείς γι αυτό; Το απαγορευμένο συνήθως συναρπάζει και είναι φυσιολογικό κάποια από αυτά τα όνειρα να δείχνουν την αμφιθυμία μας για τα ταμπού. Σε άλλες περιπτώσεις, βέβαια, εκφράζουν την απογοήτευσή μας για τη σεξουαλική μας ζωή. Αυτό σημαίνει ότι υπάρχει κάποιο πρόβλημα στη σχέση μας και θα πρέπει να δουλέψουμε πολύ. Τι με κάνει κάθε βράδυ να φαντασιώνομαι άλλους άντρες; Αν αυτό γίνεται κατ επανάληψη, μήπως θα πρέπει να δω μέσα στη σχέση μου και να διαπιστώσω τι είναι αυτό που μου λείπει; Αυτό θα πρότεινα, έκφραση συναισθημάτων και γιατί όχι; διεκδικητικότητα», μας λέει η κ. Παπασαράντη.


Ακόμη, όμως, κι αν η σχέση μας δεν εμφανίζει κάποια προβλήματα, μπορεί τα επαναλαμβανόμενα «απαγορευμένα» όνειρα να προκύπτουν από τα κοινωνικά «πρέπει» και «μη». Αν διαπιστώσουμε ποιες από όλες αυτές τις καταστάσεις που ζήσαμε στον ύπνο μας μας προκάλεσαν ενοχές ή φόβους, ενδεχομένως να μπορέσουμε να αποκαλύψουμε περισσότερες πτυχές του εαυτού μας και έτσι όχι μόνο θα νιώσουμε καλύτερα, αλλά θα γίνουμε καλύτεροι και στις σχέσεις μας.

Σπάζοντας τα ταμπού

Το ερώτημα είναι: Θα πρέπει κάποιος να νιώθει ενοχές αν στα όνειρά του ξεπερνά τα όρια της ηθικής που θέτει η κοινωνία ή και πολλές φορές ο ίδιος; Για παράδειγμα, μπορεί να βλέπει πως πρωταγωνιστεί σε ερωτικές περιπτύξεις με περισσότερα του ενός άτομα, άγνωστα σε αυτόν. Είναι κάτι τέτοιο υγιές και μπορεί να μας βοηθήσει να εξελίξουμε τη σχέση μας; «Οι προσωπικές αλλά και οι κοινωνικές πιέσεις μάς κάνουν πολλές φορές να έχουμε έναν κρυφό εαυτό, που μπορεί να εμφανίζεται στα όνειρά μας. Μένω περισσότερο όχι στο περιεχόμενο, αλλά στα συναισθήματα που είχα εκείνη τη στιγμή που ονειρευόμουν. Για παράδειγμα, ονειρεύτηκα τον Δημήτρη, το διπλανό μου. Τι αισθάνθηκα που ονειρεύτηκα αυτόν κι όχι τον άντρα μου; Είναι πολύ βασική διαφορά αυτή. Μπορεί να αγχωθούμε, μπορεί να αισθανθούμε ευχάριστα. Όπως και να αισθανθούμε, καλό είναι να το επεξεργαστούμε», τονίζει η κ. Παπασαράντη.

Βοήθεια στη σεξουαλική μας ζωή

«Η σεξουαλική φαντασίωση (που μπορούμε γενικά να την ελέγξουμε) και τα σεξουαλικά όνειρα (που δεν μπορούμε να τα ελέγξουμε) εμφανίζουν συχνά περιεχόμενο πέρα από το συνηθισμένο για κάθε άτομο. Η χρήση των σεξουαλικών φαντασιώσεων (π.χ. στη διάρκεια του σεξ με τον/τη σύντροφο) μπορεί να βοηθήσει στο ξεπέρασμα κάποιων ορίων/περιορισμών στη σεξουαλικότητά μας. Το ίδιο αφορά και τον τρόπο εκτίμησης/ερμηνείας των σεξουαλικών μας ονείρων, με τους περιορισμούς όμως που θέτει η ίδια η φύση τους (π.χ. περιορισμένη ανάκληση σε αριθμό και λεπτομέρειες)», μας λέει ο κ. Αθανασιάδης.

Προσοχή στους «ειδικούς»

Για την ερμηνεία των ονείρων θα πρέπει να μην εμπιστευόμαστε άτομα που δεν ανήκουν στον επιστημονικό χώρο, συμβουλεύει ο κ. Αθανασιάδης: «Συχνά η ενασχόληση και ερμηνεία των ονείρων (συμπεριλαμβανομένων και των ερωτικών) και της σημασίας τους γίνεται από άτομα χωρίς τις απαραίτητες επιστημονικές γνώσεις και χωρίς την ανάλογη προσέγγιση, ιδιαίτερα σε ορισμένα έντυπα/ΜΜΕ. Αυτό μπορεί να έχει αποτέλεσμα τόσο την προβολή μιας παραμορφωμένης εικόνας όσο και τον ευτελισμό του θέματος. Με άλλα λόγια, οι λαϊκοί ονειροκρίτες δεν είναι γενικά αξιόπιστοι».


Για τα όνειρα δεν γνωρίζουμε όλα όσα θα θέλαμε. Δεν έχει νόημα να επιχειρήσουμε να τα ερμηνεύσουμε κατά γράμμα, αλλά να τα δούμε σαν να είναι ένα προϊόν του μυαλού μας που κάνει μια σύνδεση με την πραγματικότητά μας όσο και απομακρύνεται με τον ιδιαίτερο αυτό τρόπο από αυτήν. Επιχειρώντας τη δημιουργική ενσωμάτωση του περιεχομένου των ερωτικών μας ονείρων όταν αυτό είναι δυνατόν και αν το επιθυμούμε στη σεξουαλική μας δραστηριότητα και σεξουαλική φαντασία, μπορούμε πιθανώς να πλουτίσουμε ακόμα περισσότερο τη σεξουαλικότητά μας. Δεν πρέπει να ξεχνάμε άλλωστε ότι το σεξ είναι κάτι που το ονειρεύεσαι, αλλά κυρίως το ζεις!».

Πώς μπορούν να μας επηρεάσουν

Ο Άλφρεντ Άντλερ, από τους πρωτεργάτες της ψυχιατρικής, αντιμετώπιζε τα ερωτικά όνειρα σαν έναν κινητήριο μοχλό που όχι μόνο μπορεί να μας βοηθήσει να μάθουμε καλύτερα τον εαυτό μας, αλλά και μας παρέχει τη δύναμη που μας λείπει ώστε να ξεφύγουμε από τα προσωπικά μας αδιέξοδα. Ο ίδιος πίστευε ότι το ασυνείδητο λειτουργεί από κοινού με το συνειδητό, και στην περίπτωση των ονείρων επέμενε ότι αυτή η σχέση λειτουργεί προς την κατεύθυνση να μας ξαλαφρώσει από τις ανασφάλειες για καθετί «απαγορευμένο». Αν δεν υπήρχαν τα όνειρα, αυτές οι ανασφάλειες θα έκαναν «κουμάντο» όχι μόνο στα «θέλω», αλλά και στις ίδιες μας τις πράξεις.

Κρυφή επιθυμία

«Ό,τι ζούμε στην πραγματικότητα, στην καθημερινότητά μας το εκφράζουμε μέσα από τα όνειρά μας με κάποιον τρόπο που εμείς θα θέλαμε», συμπληρώνει η κ. Παπασαράντη και συνεχίζει:«Οπότε αυτό που προτείνω είναι να μάθουμε να εκφραζόμαστε, να μη φοβόμαστε να εκφράζουμε αυτό που θέλουμε και που μπορεί να είναι αρνητικό ορισμένες φορές. Όταν ονειρεύομαι κάποιον άλλον άντρα, είναι και λίγο ανθρώπινο, δεν είναι κακό. Απλώς η ηθική της κοινωνίας το κάνει κακό. Δεν είναι δυνατόν να μην έχουμε επιρροές από γύρω μας ή να μη θαυμάζουμε το ωραίο και κάποιες φορές να ονειρευόμαστε».
Κ.Π.


πηγή