Διατροφη για θηλαζουσα γυναικα

Δεν υπαρχουν σαφως καθορισμενα χρονικα ορια για το θηλασμο. Εντουτοις, φαινεται οτι ενα

καταλληλο χρονικο ευρος ειναι απο 6 μηνες εως 1 χρονο. Συνισταται τα βρεφη να θηλαζουν αποκλειστικα για τους πρωτους 4 εως 6 μηνες ζωης. Παντως θηλασμος για οποιοδηποτε χρονικο διαστημα ειναι σαφως καλυτερο απο καθολου.

Η Αμερικανικη Ακαδημια Παιδιατρικης συνιστα το μητρικο γαλα η ενισχυμενες με σιδηρο βρεφικες φορμουλες εως το πρωτο ετος της ηλικιας. Μετα απο το χρονικο διαστημα ειναι αποδεκτο να ξεκινησει η χρηση φρεσκου γαλακτος. Ωστοσο, ο θηλασμος μπορει να διαρκεσει οσο επιθυμει η μητερα και το νηπιο.

Ποιος ειναι ο ρολος της διατροφης στο θηλασμο;

 Η αναγκες της μητερας κατα τη διαρκεια του θηλασμου αυξανονται. Γι’ αυτο το λογο μια επαρκης και ισορροπημενη διαιτα ειναι απαραιτητη για την υγεια και αντοχη της θηλαζουσας, καθως πρεπει να αναπληρωσει τα αποθεματα θρεπτικων συστατικων, που εξαντληθηκαν κατα την εγκυμοσυνη αλλα και να παραγει επαρκως μητρικο γαλα, εξασφαλιζοντας την σωστη αναπτυξη του βρεφους.

Ενεργεια & θρεπτικα συστατικα κατα το θηλασμο

Ποση ενεργεια χρειαζεται η θηλαζουσα μητερα;

Η συνιστωμενη ημερησια προσληψη για τη θηλαζουσα γυναικα ειναι 25 – 67% υψηλοτερη απο εκεινη για τη μη θηλαζουσα γυναικα. Πιο συγκεκριμενα, οι ενεργειακες αναγκες κατα το θηλασμο απαιτουν επιπλεον διαιτητικη προσληψη 500 θερμιδων την ημερα σε σχεση με τις γυναικες που δε θηλαζουν. Οι αναγκες καθε γυναικας συνδεονται αμεσα με τον ογκο του γαλακτος, που παραγεται καθημερινα.

Η αυξηση των προσλαμβανομενων θερμιδων εξασφαλιζει την επαρκεια γαλακτος για το θηλασμο η οποια εξαρταται κυριως απο την ενεργειακη προσληψη της μητερας και τη συχνοτητα των θηλασμων. Εαν ο θηλασμος διαρκεσει περισσοτερο απο 3 μηνες η εαν το σωματικο βαρος της θηλαζουσας μειωθει κατω απο το ιδανικο, τοτε η προσληψη ενεργειας απο την διατροφη θα πρεπει να αυξηθει αναλογα. Εαν γινεται ταυτοχρονα θηλασμος περισσοτερων βρεφων, τα ενεργειακα αποθεματα της θηλαζουσας θα εξαντληθουν γρηγοροτερα και τοτε οι ημερησιες συμπληρωματικες αναγκες θα πρεπει να αυξηθουν.

Μπορει η θηλαζουσα μητερα να κανει διαιτα;

Περιορισμος στις θερμιδες που προσλαμβανει η μητερα με σκοπο να χασει γρηγορα κιλα θα οδηγησει σε μειωση της παραγωγης γαλακτος με αποτελεσμα να μην καλυπτονται οι αναγκες του βρεφους και να υποβαθμιζεται η αναπτυξη του.

Η θηλαζουσα θα επιστρεψει αργα και σταδιακα στο βαρος που ειχε πριν την εγκυμοσυνη με αυτη τη θερμιδικη προσληψη, δηλαδη χωρις διαιτα.

Πρεπει να αυξανεται η προσληψη πρωτεϊνης κατα το θηλασμο;

Η απαντηση ειναι «Ναι». Παραλληλα με την αυξηση της ενεργειακης προσληψης, κατα τη διαρκεια του θηλασμου, συνισταται επιπλεον προσληψη πρωτεϊνης, κατα περιπου 15-20 γρ. ημερησιως, σε σχεση με την ποσοτητα που απαιτουνταν κατα τη διαρκεια της εγκυμοσυνης.

Η αυξημενη αυτη αναγκη μπορει να καλυφθει με την καταναλωση συνολικα 3 – 4 φλυτζανιων γαλα την ημερα η με την καταναλωση ποικιλιας ζωικων τροφιμων ,οπως ειναι το κοκκινο κρεας και τα πουλερικα, τα ψαρια, τα αυγα κ.α.

Πως το διαιτητικο λιπος επηρεαζει τη συσταση του γαλακτος;

Η διατροφη της θηλαζουσας φαινεται να μην επηρεαζει την συνολικη ποσοτητα λιπους στο μητρικο γαλα αλλα μονο την αναλογια λιπαρων οξεων, ενω δεν παιζει κανενα ρολο στην ποσοτητα της χοληστερινης σε αυτο. Θηλαζουσες, για παραδειγμα, που ακολουθουν διαιτες πλουσιες σε φυτικα ελαια, παραγουν γαλα πλουσιο σε πολυακορεστα λιπαρα οξεα, σε αντιθεση με θηλαζουσες με αλλες διατροφικες συνηθειες.

Η λακτοζη ειναι ο κυριος υδατανθρακας του μητρικου γαλακτος και η περιεκτικοτητα της στο μητρικο γαλα δεν επηρεαζεται απο τη διαιτα της θηλαζουσας.

Βιταμινες & Ανοργανα στοιχεια κατα το θηλασμο

Η περιεκτικοτητα του μητρικου γαλακτος σε βιταμινες μπορει να επηρεαστει απο τη διαιτα της θηλαζουσας, ενω εξαρταται και απο τα αποθεματα της. Συμπτωματα ανεπαρκειας βιταμινων εχουν εμφανιστει σε βρεφη τα οποια γαλουχουνταν απο μητερες, που παρουσιαζαν ελλειψη σε βασικα διατροφικα συστατικα. Γι’ αυτο ειναι απαραιτητη η αυξηση καταναλωσης τροφιμων οπως εσπεριδοειδη, πρασινα φυλλωδη λαχανικα και φυτικα ελαια.

Εξαιρεση αποτελει η βιταμινη Κ, της οποιας η περιεκτικοτητα στο μητρικο γαλα ειναι ανεπαρκης για τις αναγκες του βρεφους, ακομα κι οταν η μητερα προσλαμβανει αρκετη ποσοτητα με τη διαιτα. Γι’αυτο το λογο, ολα τα νεογεννητα πρεπει να λαμβανουν επιπλεον βιταμινη Κ με εφαπαξ ενεση κατα την γεννηση τους.

Σε γενικες γραμμες, η περιεκτικοτητα του μητρικου γαλακτος σε ανοργανα στοιχεια, οπως ειναι το ασβεστιο, το φωσφορο, το μαγνησιο δεν επηρεαζεται απο τη διαιτητικη προσληψη της μητερας. Προσοχη ομως πρεπει να δινεται ωστε η καθημερινη προσληψη να μην ειναι χαμηλοτερη απο τη συνιστωμενη για το γενικο πληθυσμο, γιατι υπαρχει κινδυνος για την κατασταση της υγειας της μητερας, λογω εξαντλησης των αποθεματων της.

Δειτε επισης:   Ελαχιστο Κοινο Πολλαπλασιο

Ενυδατωση κατα το θηλασμο

Ειναι γεγονος πως οι αναγκες υγρων ειναι διαφορετικες απο μητερα σε μητερα. Για το λογο αυτο δεν υπαρχει συγκερκριμενη ποσοτητα υγρων που πρεπει να καταναλωνεται. Ωστοσο, η μητερα μπορει να ελεγχει τα επιπεδα ενυδατωσης αξιολογοντας το χρωμα των ουρων και τον αριθμο των κενωσεων. Ανοιχτοχρωμα ουρα και τακτικες κενωσεις αποτελουν ενδειξεις επαρκους ενυδατωσης. Επισης, ειναι σημαντικο να γινεται προσληψη υγρων τακτικα, πριν εμφανιστει το αισθημα της διψας το οποιο φανερωνει ηδη υπαρχουσα αφυδατωση. Καλες επιλογες υγρων που εξασφαλιζουν την επαρκη ενυδατωση ειναι το νερο, οι φυσικοι χυμοι φρουτων και λαχανικων, το γαλα και οι σουπες.

Ωστοσο, ειναι σημαντικο να ανφερθει πως βαση ερευνων η ληψη παραπανω υγρων με το ζορι δεν αυξανει την παραγωγη γαλακτος.

Ποια ειναι τα πλεονεκτηματα του θηλασμου;

Οφελη του θηλασμου για το βρεφος

Το μητρικο γαλα ειναι αποστειρωμενο, φρεσκο, βρισκεται παντα στη σωστη θερμοκρασια και περιεχει ολα τα απαραιτητα για το βρεφος θρεπτικα συστατικα στις ποσοτητες που τα χρειαζεται για να αναπτυχθει φυσιολογικα.

Το μητρικο γαλα ειναι πιο ευπεπτο και με το θηλασμο αποφευγονται διαφορες στομαχικες και εντερικες διαταραχες στο βρεφος, οπως π.χ. εμετοι και διαρροια.

Το μητρικο γαλα δεν προκαλει αλλεργικες αντιδρασεις στο βρεφος, αλλα και το προστατευει απο τροφικες αλλεργιες και αλλεργιες του αναπνευστικου.

Το μητρικο γαλα εχει ανοσοποιητικες ιδιοτητες. Μεταφερει αντισωματα απο τη μητερα στο βρεφος και το ροφυλασσει απο διαφορες παθησεις.

Το μητρικο γαλα μειωνει το κινδυνο για ινσουλινοεξαρτωμενο διαβητη σε ορισμενα ατομα, που εχουν γενετικη προδιαθεση στο διαβητη.

Το μητρικο γαλα περιοριζει τη πιθανοτητα παχυσαρκιας και τερηδονας στη παιδικη ηλικια.

Επισης:

Ευνοει την καλυτερη νευρολογικη αναπτυξη.

Μειωνει τον κινδυνο για καρδιακες παθησεις στην ενηλικη ζωη.

Μειωνει τη συχνοτητα καρκινου στη παιδικη ηλικια.

Μειωνει τη συχνοτητα αιφνιδιου βρεφικου θανατου.

Οφελη του θηλασμου για τη μητερα:

Ο θηλασμος μειωνει τη πιθανοτητα αναπτυξης καρκινου του μαστου και των ωοθηκων πριν την εμμηνοπαυση.

Ο θηλασμος μειωνει τον κινδυνο οστεοπορωσης.

Ο θηλασμος βοηθαει τη μητερα να επανακτησει το αρχικο της βαρος.

Ο θηλασμος βοηθαει τη μητρα να επανελθει στην αρχικη της κατασταση με τις συσπασεις, που δημιουργουνται κατα τη διαρκεια του θηλασμου και μειωνει το κινδυνο αιμορραγιων μετα τον τοκετο.

Ο θηλασμος αναστελλει την αναπαραγωγικη διαδικασια, παρεχοντας μερικη αντισυλληπτικη προστασια και προστατευει επισης τα αποθεματα σιδηρου μεσω της απουσιας εμμηνης ρησης.

Ειναι μια ευχαριστη εμπειρια, που προσφερει στη γυναικα ενα αισθημα ολοκληρωσης και την ενθαρρυνει ψυχολογικα.

Ο θηλασμος ειναι πιο πρακτικη και παραλληλα πιο οικονομικη επιλογη, σε σχεση με τις τροφες του εμποριου.

Κοινα οφελη

Ο θηλασμος συμβαλλει στο συναισθηματικο δεσμο μεταξυ μητερας και βρεφους.

Μητρικο γαλα και γαλα εμποριου

Πολλες μητερες θηλαζουν τα παιδια τους για μερικους μηνες και παραλληλα η μετα τη περιοδο του θηλασμου, τους δινουν γαλα με μπουκαλι, το οποιο ουσιαστικα ειναι τροποποιημενο αγελαδινο γαλα. Σε περιπτωσεις δυσανοχης της λακτοζης η αλλεργιων υπαρχουν γαλατα, τα οποια παραγονται απο σογια. Στο εμποριο διατιθενται γαλατα, καταλληλα για βρεφη, των οποιων η συσταση ειναι οσο το δυνατον πλησιεστερη σ‘ αυτη του μητρικου γαλακτος. Σαν βαση χρησιμοποιειται το αποβουτυρωμενο αγελαδινο γαλα η ενα μιγμα του με προσθετη πρωτεϊνη ορου. Το λιπος του αγελαδινου αντικαθισταται απο φυτικα ελαια.

Οσον αφορα τις βιταμινες και τα ανοργανα στοιχεια η απορροφηση τους ειναι καλυτερη οταν προερχονται απο το μητρικο γαλα. Για να ξεπεραστει το μειονεκτημα αυτο της χαμηλης βιοδιαθεσιμοτητας προστιθενται ποσοτητες ανοργανων στοιχειων μεγαλυτερες απο αυτες του μητρικου γαλακτος προκειμενου να αυξηθουν τα επιπεδα απορροφησης.

Ενθαρρυνεται δε η χρηση γαλακτος ενισχυμενου με σιδηρο, ψευδαργυρο και βιταμινη D.

Ειναι αδιαμφισβητητο γεγονος, οτι το μητρικο γαλα ειναι ιδανικο τροφιμο για το βρεφος. Ομως και τα βρεφικα γαλατα εμποριου μπορουν να θρεψουν ικανοποιητικα τα βρεφη, που δεν θηλαζονται, ως μοναδικη τροφη μεχρι τους 4-6 μηνες, αλλα και αργοτερα, οταν εισαγονται και αλλα τροφιμα στη διαιτα του βρεφους.

Υποδειγμα διαιτολογιου επιλογων σε περιοδο θηλασμου

Πρωινο

γαλα πληρες

δημητριακα

μηλο και πορτοκαλι

Δεκατιανο

φετες ψωμι ολικης αλεσεως

αυγο βραστο

τυρι τυπου cottage

ντοματα/ μαρουλι

Μεσημερινο

9χοιρινο φουρνου

πατατες φουρνου

τυρι φετα

σαλατα μαρουλι με ελαιολαδο

Απογευματινο

γιαουρτι

μπανανα

Βραδινο

κοτοπουλο ψητο

ρυζι

ωμα η μαγειρεμενα λαχανικα

Προ – υπνου

γαλα

φρυγανιες

Σημειωση: Για τον καθορισμο των ποσοτητων και τις εναλλακτικες επιλογες των τροφιμων απαιτειται εξατομικευμενη προσεγγιση σε συνεργασια με πτυχιουχο διαιτολογο – διατροφολογο.