Ζούσαμε (όσοι ζούσαμε τότε) στο 1982 όταν ένα ξανθό κορίτσι, με συμπαθητική φωνή έκανε το ντεμπούτο της, με την κυκλοφορία του πρώτου της single (Everybody).
Δεν είχε καν βρει τα άλλα τραγούδια του άλμπουμ που τελικά παρουσίασε ένα χρόνο αργότερα. Είχε για τίτλο το όνομα της.
Madonna.
Δυο χρόνια μετά η Madonna Louise Ciccone ήταν γνωστή σε όλον τον πλανήτη. Την κάλεσαν στα πρώτα MTV Video Music Awards της ιστορίας, για να ερμηνεύσει το Like a Virgin. Ενώ ήταν στην σκηνή, όλος ο κόσμος είδε τα οπίσθια της.
Η τελευταία τέτοια στιγμή ήταν κατά την εμφάνιση της στα Grammys 2023.
Aνέβηκε στην σκηνή για να παρουσιάσει τους Kim Petras και Sam Smith.
Το πρώτο πράγμα που είπε στο κοινό ήταν “είστε έτοιμοι για λίγη διαμάχη;".
Συνέχισε με το "ας κάνουμε λίγο θόρυβο. Κοντεύετε να κοιμηθείτε όλοι εδώ πέρα” .
Σιγά μην δεν προκαλούσε, όπως περνούσε στο θέμα της.
"Ιδού τι έμαθα έπειτα από τέσσερις δεκαετίες στη μουσική.
Αν σας αποκαλούν σοκαριστικό, σκανδαλώδη, ενοχλητικό, προβληματικό, προκλητικό ή επικίνδυνο, σίγουρα έχετε κάτι ιδιαίτερο.
Εδώ κάνετε θόρυβο (απευθύνεται στον κόσμο που χειροκροτεί).
Βρίσκομαι εδώ για να ευχαριστήσω όλους τους επαναστάτες εκεί έξω, που χάραξαν νέο μονοπάτι και δέχθηκαν τις συνέπειες για αυτό.
Όλοι οι ταραχοποιοί εκεί έξω πρέπει να ξέρετε ότι το ατρόμητο σας δεν έχει περάσει απαρατήρητο. Έχετε κάνει αισθητή την παρουσία σας, η φωνή σας έχει ακουστεί και -πάνω από όλα- σας έχουν αναγνωρίσει και εκτιμήσει.
Μου δίνει τεράστια ευχαρίστηση να παρουσιάσω δυο απίστευτα ταλαντούχους καλλιτέχνες, που ξεπρόβαλλαν του θορύβου, των αμφιβολιών, των κριτικών και έγιναν κάτι όμορφα ανίερο”.
(Παρεμπιπτόντως, η πρώτη trans που εμφανίστηκε στην σκηνή του θεσμού, Kim Petras και ο Sam Smith ερμήνευσαν το τραγούδι τους που έχει τίτλο Unholy).
Mάντεψε σε τι στάθηκε ο περισσότερος κόσμος που είδε και άκουσε την -64χρονη- Madonna αυτό το βράδυ.
Στο πρόσωπο της.
Που ναι, έχει παραμορφωθεί, συγκριτικά με το πώς ήταν στο πικ της καριέρας της.
Γεγονός που το λες εύλογο.
Όπως εύλογο είναι να κάνει ό,τι γουστάρει με τον εαυτό της.
Άλλωστε είναι η αδιαμφισβήτητη βασίλισσα της pop, μια γυναίκα που άλλαξε την παγκόσμια βιομηχανία της μουσικής, επανεφευρίσκοντας τον εαυτό της και προτάσσοντας ζητήματα που άλλοι προτιμούσαν να κάνουν πως δεν βλέπουν.
Προκαλούσε πάντα κύματα οργής, αλλά δεν την ένοιαζε.
Κάτι που ακόμα δεν έχει αλλάξει. Όπως δεν έχει αλλάξει η συνήθεια που έχει να μην αφήνει άλλους να μιλούν για εκείνη.
Γενικά, δεν θα έλεγες πως ίδρωσε ποτέ το αυτί της από όσα της ‘χρεώνουν’ εδώ και 40 χρόνια. Είχε τις δικές της προτεραιότητες να ασχοληθεί. Δεν είχε χρόνο για όσα ‘καθρέφτιζαν’ άλλοι πάνω της.
Έτσι, πριν λίγες ημέρες έκανε για μια ακόμη φορά έκανε τον πανικό της, λίγο πριν ξεκινήσει την τουρνέ για τον εορτασμό των 40 χρόνων καριέρας. Όπως είπε, γύρισε την κλεψύδρα το έτος της κυκλοφορίας του πρώτου της άλμπουμ -όχι με την κυκλοφορία του πρώτου single.
Δεδομένα έχει το δικό της κεφάλαιο στην ιστορία της μουσικής εδώ και χρόνια, με τη διαδρομή της να ‘γεμίζει’ αμφισβήτηση από τα πρώτα βήματα. Το πρώτο ‘ανάθεμα’ ήταν πως δεν είχε φωνητικές ικανότητες.
(Για την ιστορία, το 2018 το Rolling Stone έγραψε πως “η Madonna είναι η τραγουδίστρια με την πιο σημαντική γυναικεία φωνή, στην ιστορία της σύγχρονης μουσικής.”)
Ακολούθησαν πολλά άλλα, πριν πάρει την κατάσταση στα χέρια της και ορίσει εκείνη το ‘περιεχόμενο’ -και τις αντιδράσεις.
Το κοινωνικο-πολιτισμικό αντίκτυπο που είχε η Madonna στον κόσμο -μέσω των ηχογραφήσεων, της συμπεριφοράς της, των ρούχων και του τρόπου ζωής- έχει μελετηθεί από κοινωνιολόγους, ιστορικούς και άλλους κοινωνικούς επιστήμονες.
Έγινε αντικείμενο μελέτης σε σχολές επιχειρήσεων και μάρκετινγκ, ενώ οικονομολόγοι, έμποροι και επιχειρηματίες έκαναν αναλύσεις ή ειδικά μαθήματα επί των λόγων της συνεχιζόμενης επιτυχίας της και των ‘στρατηγικών’ της.
Κρίθηκε ως αδύνατη η ερμηνεία του ‘φαινομένου’ χωρίς την ανάλυση των μεθόδων της -με καθηγητές από κορυφαία πανεπιστήμια να της ζητούν να τους βοηθήσει.
Έχει αναφερθεί πως είναι αυτή που “έφερε την επανάσταση στον τρόπο με τον οποίο η μουσική παρουσιάζεται, παραδίδεται στις μάζες, αγοράζεται, συσκευάζεται, κατεβάζεται και ακόμη και μεταδίδεται ταυτόχρονα, σε πλατφόρμες αιχμής”.
Το έργο και η persona της έγιναν ακαδημαϊκό αντικείμενο, ως προς το πώς επεκτάθηκε σε ένα τεράστιο εύρος θεωρητικών θεμάτων, από το φεμινισμό έως τις queer studies.
Έχει αναφερθεί και έχει επιδράσει στις τέχνες, τη λογοτεχνία, τον κινηματογράφο, τη μουσική και την επιστήμη.
Επιστήμονες έχουν συμφωνήσει πως πρόκειται για μείζονος σημασίας ιστορική φιγούρα. Ένα culture icon, “η γυναίκα καλλιτέχνης, με τη μεγαλύτερη επιρροή στην ιστορία” που άνοιξε το δρόμο και για άλλες γυναίκες και άλλαξε τη μουσική σκηνή για όλες.
Μεγαλούργησε σε εποχή που “ήταν πολύ σπάνιο για γυναίκες καλλιτέχνες να είναι οι κυρίαρχες της μοίρας τους: άφηναν τους άνδρες μάνατζερ, παραγωγούς και ατζέντηδες να παίρνουν τις περισσότερες αποφάσεις που τις αφορούσαν. Κάτι που δεν έκανε η Madonna”.
Το Billboard είχε γράψει χαρακτηριστικά ότι “η ιστορία της pop μουσικής μπορεί ουσιαστικά να χωριστεί σε δύο εποχές: πριν τη Madonna και μετά τη Madonna”.
Στα των πωλήσεων, παραμένει η γυναίκα με τις περισσότερες της ιστορίας.
Η γυναίκα που θεωρείται η πρωτοπόρος και αυτή που έκανε δημοφιλές το είδος του dance-pop και εκείνη που σύστησε την ευρωπαϊκή ηλεκτρονική μουσική στη mainstream αμερικανική σκηνή με το Vogue (για πρώτη φορά χρησιμοποιήθηκε Korg M1).
Αυτήν τη φορά το γυμνό ήταν ξεκάθαρο, όπως και η σεξουαλικότητα, με τη Madonna να εμφανίζεται να περπατάει σε διάδρομο ξενοδοχείου, ταλαιπωρημένη και κουρασμένη από τη δουλειά, πριν γοητευτεί από ένα μυστηριώδες ζευγάρι και κάνουν σεξ.
Το music video που είχε εικόνες σαδομαζοχισμού, ηδονοβλεψίας και αμφιφυλοφιλίας, ήταν φόρος τιμής στην ταινία Bay of Angels (1962).
Απαγορεύτηκε από το MTV και άλλα διεθνή δίκτυα -για το ξεκάθαρο σεξουαλικό περιεχόμενο-, με την Madonna να επικρίνει το κανάλι και την κοινωνία για το υποκριτικό ‘αγκάλιασμα’ της βίας και την υποβάθμιση των γυναικών, λογοκρίνοντας εικόνες σεξ μεταξύ συναινούντων ενηλίκων.
Κυκλοφόρησε το τραγούδι σε VHS και έγινε το πρώτο "video single” με πωλήσεις 250.000 αντιτύπων. Έγινε και Νο1 στο Billboard Hot 100.
Η Daily Review είχε γράψει πως "η Madonna ξεκινά μια φάση της καριέρας της που ταλαντεύεται μεταξύ της κυνικής αυτοεκμετάλλευσης και της θαρραλέας αυτοέκφρασης”.
Από πολλά μέσα τονίστηκε η ικανότητα της να μεταμορφώνεται και να προκαλεί.
Συνέχισε να δημιουργεί σεξουαλικό περιεχόμενο, πριν κάνει ένα διάλειμμα (παντρευτεί, κάνει το δεύτερο παιδί της και σπίτι στην αγγλική ύπαιθρο) και επιστρέψει το 2001 με το What It Feels Like for a Girl.
Αυτήν τη φορά κατηγορήθηκε για πρωτοφανή εξύμνηση της ακραίας βίας και της κακοποίησης. Ο τότε σύζυγος της, Guy Ritchie είχε αναλάβει τη σκηνοθεσία σεναρίου που παρουσίαζε τη Madonna σε ένα μηδενιστικό εγκληματικό ξεφάντωμα, στο Λος Άντζελες.
Σπάει αυτοκίνητα, ληστεύει ανθρώπους και πέφτει με το αυτοκίνητο της σε έναν τηλεφωνικό θάλαμο.
Στο μυαλό της ήταν ξεκάθαρη παρουσίαση των δυο μέτρων και δυο σταθμών που υπάρχουν για τους άνδρες και τις γυναίκες, σε ό,τι αφορά τα κοινωνικά πρότυπα.
Η προβολή του music video απαγορεύτηκε από το MTV νωρίτερα από τις 21.00. Κυκλοφόρησε και σε DVD που έγινε αυτό με τις περισσότερες εβδομαδιαίες πωλήσεις, στο πρώτο επταήμερο της κυκλοφορίας του.
To 2003 στο ένατο studio album της υπήρχε ένα τραγούδι με τίτλο American Life. Για αυτό το music video δοκίμασε μια άλλη προσέγγιση στον όρο ‘πρόκληση’.
Όπως είπε αργότερα “δεν θέλω να συνεχίσω να λέω τα ίδια πράγματα, να τραγουδώ για τα ίδια θέματα” κι έτσι στο ρυθμό της ραπ έγινε η πιο πολιτικοποιημένη και συγκρουσιακή έκδοση του εαυτού της. Αμφισβήτησε την ‘ελαφρότητα’ της σύγχρονης ζωής, το Αμερικανικό Όνειρο επί της προεδρίας του George W. Bush -στον οποίον ρίχνει χειροβομβίδα στο φινάλε.
Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή ήταν μέσα σε αυτό που παρουσίασε, εν τούτοις κριτικοί επισήμαναν πως “για πρώτη φορά λογοκρίνει τον εαυτό της και επιλέγει από φόβο διαφορετική δημιουργική οδό”.
Προφανώς και αποκλείστηκε από πολλά δίκτυα η προβολή του, εν τούτοις έγινε το πρώτο τραγούδι της ιστορίας που μπήκε στα charts, βάσει μόνο των πωλήσεων στο διαδίκτυο.
(έχεις μετρήσει τις πρωτιές ή να τις ξαναπώ;)
Το 2017 η Madonna μετακόμισε στη Λισαβόνα, για να βρει την καλύτερη ποδοσφαιρική ακαδημία στον γιο της David, ο οποίος τότε ήθελε να γίνει επαγγελματίας ποδοσφαιριστής. Στον ελεύθερο χρόνο της, συναντούσε καλλιτέχνες και τους καλούσε σε ‘living room sessions”, όπου ο καθένας ασχολείτο με την τέχνη του και τελικά, έβγαινε ένα κοινό αποτέλεσμα.
Τότε αποφάσισε να δημιουργήσει ένα ακόμα άλμπουμ. Ήταν το Madame X που κυκλοφόρησε το 2019. Το masterpiece της ήταν τo God Control.
Αυτήν τη φορά, δεν το έκανε εικόνα σε music video, αλλά σε έκδοση ταινίας μικρού μήκους που προφανώς και προκάλεσε αντιδράσεις.
Τα οκτώ λεπτά της ξεκινούν με ανησυχητικές εικόνες πτωμάτων που κείτονται σε μια πίστα, ξεκάθαρη παραπομπή στους πυροβολισμούς στο gay club Orlando Pulse το 2016, όταν σκοτώθηκαν 49 άνθρωποι.
Το βίντεο αντιπαραθέτει σκηνές από γλεντζέδες που ζουν την καλύτερη ζωή τους σε club, με την καταστροφή που προκάλεσε ένας μοναχικός σκοπευτής, τελειώνοντας με την έκκληση προς όσους παρακολουθούν να ‘ξυπνήσουν’ και να απαιτήσουν τον έλεγχο των όπλων.
Eάν δεν έγινε σαφές έως εδώ, η Madonna όσο θα ζει, θα έχει θέληση να επιβιώσει και δεν θα επιτρέψει σε κανέναν να την 'νικήσει'. Όποιος κι αν είναι, από όπου και αν προέρχεται.
Στα όσα έχει κάνει στο πρόσωπο της, το άρθρο των New York Times καταλήγει ως εξής:
"Είναι δυνατόν η Madonna να έχει 'τυλφωθεί' τόσο από τη φήμη και τον πλούτο της που έχει χάσει την ικανότητα να βλέπει τον εαυτό της αντικειμενικά, όπως ο Michael Jackson που ήθελε μια όλο και πιο λεπτή μύτη; Ναι, αλλά όποιες και αν είναι οι προθέσεις της, η σούπερ σταρ μας έχει κάνει να μιλάμε για το πόσο υποκειμενική είναι η καλή εμφάνιση και πόσο διαβρωτικός μπορεί να γίνει ο ηλικιακός ρατσισμός
Αν ήθελε να κάνει μια δήλωση ή απλώς να δείχνει νεότερη (ή καλύτερα ανανεωμένη) δεν έχει σημασία. Αν η ομορφιά είναι κατασκεύασμα, η Madonna δημιούργησε και παρουσίασε τον σκελετό του".
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου