Η άγνωστη πλευρά του κλιματιστικού: Πώς μπορεί να γίνει εστία μόλυνσης

Κίνδυνοι από βακτήρια, μύκητες και ιούς

Ο κλιματισμός αποτελεί ευλογία τις ζεστές μέρες, προσφέροντας άνεση και δροσιά. Ωστόσο, ορισμένοι άνθρωποι τον αποφεύγουν, φοβούμενοι ότι μπορεί να τους αρρωστήσει. Αυτός ο φόβος δεν είναι εντελώς αβάσιμος. Όπως εξηγεί μια νέα έκθεση, όταν ένα σύστημα κλιματισμού δεν λειτουργεί σωστά ή δεν συντηρείται κατάλληλα, μπορεί να μετατραπεί σε πιθανή πηγή αερομεταφερόμενων λοιμώξεων, από το κοινό κρυολόγημα έως την πνευμονία.

Το «σύνδρομο του άρρωστου κτιρίου»

Το «σύνδρομο του άρρωστου κτιρίου» περιγράφει μια σειρά από συμπτώματα που μπορούν να εμφανιστούν μετά από παρατεταμένη παραμονή σε κλιματιζόμενους χώρους. Αυτά περιλαμβάνουν πονοκεφάλους, ζάλη, βήχα, δερματικούς ερεθισμούς και κόπωση. Μια μελέτη του 2023 από την Ινδία συνέκρινε εργαζόμενους σε κλιματιζόμενα γραφεία με άλλους που δεν χρησιμοποιούσαν κλιματισμό. Η πρώτη ομάδα εμφάνισε περισσότερα συμπτώματα, αυξημένη συχνότητα αλλεργιών και χειρότερη πνευμονική λειτουργία, γεγονός που οδήγησε και σε συχνότερες απουσίες από την εργασία.

 Οι αιτίες του συνδρόμου σχετίζονται με δυσλειτουργικά κλιματιστικά που απελευθερώνουν αλλεργιογόνα, χημικές ουσίες και μικροοργανισμούς που κανονικά θα έπρεπε να παγιδεύονται στα φίλτρα τους. Επιπλέον, τα συστήματα αυτά μπορούν να απελευθερώσουν τοξικές χημικές ουσίες όπως βενζόλιο και φορμαλδεΰδη, οι οποίες είναι ερεθιστικές για το αναπνευστικό σύστημα.

Τα κακώς συντηρημένα συστήματα κλιματισμού αποτελούν ιδανικό περιβάλλον για την ανάπτυξη παθογόνων μικροβίων. Ένα από τα πιο επικίνδυνα είναι το βακτήριο Legionella pneumophila, που προκαλεί τη νόσο των λεγεωνάριων, μια σοβαρή πνευμονική λοίμωξη. Η μόλυνση μεταδίδεται μέσω της εισπνοής σταγονιδίων νερού που περιέχουν το βακτήριο, και εμφανίζεται συνήθως σε ξενοδοχεία, νοσοκομεία ή γραφεία. Τα συμπτώματα είναι παρόμοια με αυτά της πνευμονίας και η ανάρρωση μπορεί να διαρκέσει εβδομάδες, συχνά απαιτώντας νοσηλεία.

Εκτός από βακτήρια, η συσσώρευση σκόνης και υγρασίας στα κλιματιστικά ευνοεί την ανάπτυξη μυκήτων όπως ο Aspergillus και ο Penicillium. Αυτές οι λοιμώξεις είναι ιδιαίτερα σοβαρές για ευάλωτους ασθενείς, όπως εκείνοι με εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα. Τα συμπτώματα είναι κυρίως αναπνευστικά, με επίμονο βήχα, πυρετό και δύσπνοια. Ακόμα και ιοί, όπως ο νοροϊός, έχουν αποδειχθεί ότι μεταδίδονται μέσω συστημάτων κλιματισμού, προκαλώντας γαστρεντερίτιδα.

Εκτός από τα μολυσμένα συστήματα, ένας άλλος λόγος για την αύξηση των λοιμώξεων είναι ο ξηρός αέρας που παράγει ο κλιματισμός, ο οποίος ξηραίνει τους βλεννογόνους της μύτης και του λαιμού. Αυτό μειώνει την αποτελεσματικότητά τους στην προστασία από εισερχόμενα βακτήρια και μύκητες, καθιστώντας τον οργανισμό πιο ευάλωτο.