Έμπλαστρα: Τα λάθη που κάνουμε συνήθως και τα καθιστούν λιγότερο αποτελεσματικά ή και επικίνδυνα

Τι πρέπει να προσέχετε όταν χρησιμοποιείτε φαρμακευτικά

επιθέματα για να εξασφαλίσετε την ασφάλεια και την αποτελεσματικότητά τους

Τα φαρμακευτικά επιθέματα διαδερμικής χορήγησης, έμπλαστρα αποτελούν μια ευρέως χρησιμοποιούμενη μορφή θεραπείας για την παροχή δραστικών ουσιών όπως αναλγητικά, απεξάρτησης από τη νικοτίνη ή ορμόνες με σταθερό ρυθμό αποδέσμευσης φαρμάκου στον οργανισμό. Η σωστή χρήση τους όμως είναι καθοριστική, καθώς λάθη στην εφαρμογή μπορούν να οδηγήσουν είτε σε μειωμένη αποτελεσματικότητα είτε σε επικίνδυνη υπερδοσολογία.

 Ένα από τα συχνότερα σφάλματα αφορά το άνοιγμα της συσκευασίας. Η χρήση ψαλιδιού αντί για το άνοιγμα στο προβλεπόμενο σημείο μπορεί να προκαλέσει μικροζημιές στο επίθεμα, διαταράσσοντας τον μηχανισμό απελευθέρωσης της ουσίας. Για τον ίδιο λόγο, η κοπή του επιθέματος με στόχο τη μείωση της δόσης θεωρείται επικίνδυνη πρακτική, εκτός εάν το επιτρέπει ρητά ο κατασκευαστής. Τα επιθέματα πρέπει να χρησιμοποιούνται μόνο όταν είναι απολύτως άθικτα.

Εξίσου σημαντική είναι η επιλογή του σημείου εφαρμογής. Το δέρμα οφείλει να είναι καθαρό, στεγνό και χωρίς τραυματισμούς ή ερεθισμούς. Περιοχές με ουλές, τατουάζ, εκζέματα ή αλλεργικές αντιδράσεις κρίνονται ακατάλληλες, καθώς ενδέχεται να επηρεάσουν την απορρόφηση του φαρμάκου. Η παρουσία κρέμας ή λιπαρότητας μπορεί επίσης να μειώσει την πρόσφυση και τη σωστή λειτουργία του επιθέματος.

Η διαδικασία επικόλλησης απαιτεί προσοχή. Μετά την αφαίρεση της προστατευτικής μεμβράνης, το επίθεμα πρέπει να πιέζεται σταθερά πάνω στο δέρμα για αρκετά δευτερόλεπτα, αποφεύγοντας την επαφή με την κολλητική επιφάνεια. Το πλύσιμο των χεριών μετά την εφαρμογή θεωρείται απαραίτητο, ώστε να αποτραπεί τυχαία μεταφορά της δραστικής ουσίας.

Ιδιαίτερο κίνδυνο εγκυμονεί η ταυτόχρονη χρήση περισσότερων του ενός επιθεμάτων. Η πρακτική αυτή μπορεί να αυξήσει ανεξέλεγκτα τα επίπεδα της ουσίας στο αίμα, με σοβαρές συνέπειες για την υγεία. Αντίστοιχα, η έκθεση σε υψηλές θερμοκρασίες, όπως καυτό ντους, σάουνα ή έντονη ηλιοθεραπεία, ενδέχεται να επιταχύνει την απορρόφηση του φαρμάκου. Ακόμη και ο πυρετός μπορεί να μεταβάλει σημαντικά τον ρυθμό χορήγησης.

Οι ειδικοί επισημαίνουν επίσης τη σημασία της τήρησης του χρονοδιαγράμματος αλλαγής. Η αναγραφή ημερομηνίας και ώρας βοηθά στην αποφυγή παραλείψεων ή πρόωρων αντικαταστάσεων, ενώ κάθε νέο επίθεμα πρέπει να τοποθετείται σε διαφορετικό σημείο του σώματος για την αποφυγή δερματικών αντιδράσεων.

Τέλος, κρίσιμο ζήτημα αποτελεί η σωστή απόρριψη των χρησιμοποιημένων επιθεμάτων. Η απόρριψη σε τουαλέτες ή νεροχύτες μπορεί να οδηγήσει σε περιβαλλοντική επιβάρυνση, καθώς οι φαρμακευτικές ουσίες δεν απομακρύνονται πλήρως στις εγκαταστάσεις επεξεργασίας λυμάτων. Η ασφαλής πρακτική περιλαμβάνει το δίπλωμα του επιθέματος με την κολλητική πλευρά προς τα μέσα και την απόρριψή του στα οικιακά απορρίμματα ή σε ειδικά σημεία συλλογής φαρμάκων, ιδίως όταν περιέχουν ισχυρά αναλγητικά.