ΗΠΑ – Ιράν: Κρίσιμες συνομιλίες σήμερα στη Γενεύη υπό την απειλή ενός πολέμου – Το διπλωματικό «παζάρι» της Τεχεράνης

Το διπλωματικό θρίλερ μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης

μεταφέρεται την Τρίτη στη Γενεύη, όπου οι δύο πλευρές επιχειρούν ένα ύστατο βήμα προσέγγισης για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, την ίδια στιγμή που η Μέση Ανατολή θυμίζει «πυριτιδαποθήκη». Με την ισχυρή παρουσία αμερικανικών ναυτικών δυνάμεων στην περιοχή και το Ιράν να απαντά με στρατιωτικές ασκήσεις στα Στενά του Ορμούζ, η ανάγκη για αμοιβαίες υποχωρήσεις είναι πλέον ζήτημα αποτροπής ενός ολοκληρωτικού περιφερειακού πολέμου.

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, μιλώντας τη Δευτέρα από το Air Force One, δήλωσε ότι θα συμμετάσχει στις συνομιλίες «έμμεσα» και ότι αυτές θα είναι «πολύ σημαντικές», τονίζοντας πως το Ιράν επιθυμεί μια συμφωνία επειδή δεν θα ήθελε τις συνέπειες της μη επίτευξής της.

«Οι Ιρανοί είναι σκληροί διαπραγματευτές… Ελπίζω ότι θα είναι πιο λογικοί», πρόσθεσε ο Τραμπ.

Παράλληλα, ο Λευκός Οίκος διατηρεί μια διττή στρατηγική, καθώς δύο Αμερικανοί αξιωματούχοι αποκάλυψαν στο Reuters ότι ο αμερικανικός στρατός προετοιμάζεται για το ενδεχόμενο επιχειρήσεων εβδομάδων κατά του Ιράν, εφόσον ο Τραμπ διατάξει επίθεση.

Από την πλευρά της, η Τεχεράνη ξεκίνησε τη Δευτέρα στρατιωτική άσκηση στα Στενά του Ορμούζ, την ώρα που τα αραβικά κράτη του Κόλπου απευθύνουν εκκλήσεις για διπλωματική λύση.

Στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, με τη μεσολάβηση του Ομάν, θα βρεθούν οι Αμερικανοί απεσταλμένοι Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ μαζί με τον Ιρανό ΥΠΕΞ Αμπάς Αρα 

 

Φωτογραφία: AP

Η τέχνη της ιρανικής διαπραγμάτευσης

Η διαφορετική διαπραγματευτική κουλτούρα των δύο πλευρών περιγράφεται γλαφυρά από τον Guardian: ενώ ο Τραμπ αντιμετωπίζει τη διπλωματία ως κλάδο της επαγγελματικής πάλης, το ιρανικό ΥΠΕΞ τη θεωρεί παρακλάδι του σκακιού, σχεδόν μορφή τέχνης.

Ο Αραγτσί, ένας έμπειρος διπλωμάτης, έχει αναλύσει στο βιβλίο του «Η Ισχύς της Διαπραγμάτευσης» τα μυστικά της ιρανικής διπλωματίας, αναφέρει η βρετανική εφημερίδα.

Όπως γράφει ο ίδιος: «Η κύρια αρχή της διαπραγμάτευσης είναι η εξάσκηση: επανάληψη, επανάληψη και επανάληψη – σε συνδυασμό με σταθερότητα και επιμονή. Η επιμονή στις θέσεις και η επανάληψη των αιτημάτων είναι μια αναγκαιότητα που πρέπει να γίνεται κάθε φορά με διαφορετική ρητορική και επιχειρηματολογία».

Επίσης, ο Ιρανός υπουργός παρομοιάζει το διπλωματικό στυλ της χώρας του με τα παζάρια που λαμβάνουν χώρα στις αγορές της χώρας του.

«Το ιρανικό στυλ διαπραγμάτευσης είναι γενικά γνωστό στον κόσμο ως “στυλ της αγοράς”, που σημαίνει συνεχές και ακούραστο παζάρεμα. Απαιτεί πολύ χρόνο και ενέργεια, και αυτός που κουράζεται και βαριέται γρήγορα θα χάσει», εξηγεί.

Παρά τη σκληρή αυτή στάση, ο Αραγτσί αναγνωρίζει την αξία της «Χρυσής Γέφυρας», σημειώνοντας ότι: «Η διπλωματία δεν είναι ένα παιχνίδι που πρέπει απαραίτητα να κερδίσεις, αλλά μια διαδικασία όπου πρέπει απαραίτητα να καταλάβεις την άλλη πλευρά».

Ο Αραγτσί βρισκόταν ήδη από τη Δευτέρα στην Ελβετία, όπου συναντήθηκε με τον υπουργό Εξωτερικών του Ομάν, το οποίο είχε φιλοξενήσει και τον πρώτο γύρο διαπραγματεύσεων νωρίτερα αυτόν τον μήνα, καθώς και με τον γενικό διευθυντή της Διεθνούς Υπηρεσίας Ατομικής Ενέργειας, που θα διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο στην επιτήρηση και επαλήθευση οποιασδήποτε ενδεχόμενης συμφωνίας.

Κόκκινες γραμμές και στρατιωτική ενίσχυση στη Μέση Ανατολή

Ο Αραγτσί δήλωσε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ότι ήρθε στη Γενεύη «με πραγματικές ιδέες για την επίτευξη μιας δίκαιης και ισότιμης συμφωνίας».

Ωστόσο, ξεκαθάρισε πως: «Αυτό που δεν βρίσκεται στο τραπέζι: η υποταγή μπροστά σε απειλές».

Την ίδια στιγμή, οι ΗΠΑ ενισχύουν την παρουσία τους στην περιοχή, η οποία περιλαμβάνει πλέον δύο αεροπλανοφόρα και 18 μαχητικά F-35, αναφέρει το Axios.

Ο Τραμπ πιέζει για μια άμεση συμφωνία, έχοντας δηλώσει πως αν δεν επιτευχθεί, «θα πρέπει απλώς να δούμε ποιο θα είναι το αποτέλεσμα».

Ο συντονισμός του Ισραήλ με τις ΗΠΑ

Ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου δήλωσε πως ο Τραμπ πιστεύει ότι το Ιράν «πρέπει σίγουρα να καταλάβει ότι έχασε την ευκαιρία την προηγούμενη φορά» και ότι «υπάρχει σοβαρή πιθανότητα να μην τη χάσουν αυτή τη φορά».

Παράλληλα, εξέφρασε έντονο σκεπτικισμό για «οποιαδήποτε συμφωνία με το Ιράν» και τόνισε ότι το Ισραήλ απαιτεί κάθε συμφωνία να περιλαμβάνει απαγόρευση του εμπλουτισμού ουρανίου, αυστηρούς περιορισμούς στα βαλλιστικά προγράμματα και τερματισμό της ιρανικής στήριξης σε οργανώσεις όπως η Χαμάς και η Χεζμπολάχ.

Ο Ρεπουμπλικανός γερουσιαστής Λίντσεϊ Γκράχαμ, έπειτα από μια επίσκεψή του στο Ισραήλ και συνάντηση με τον Νετανιάχου, δήλωσε ότι η κυβέρνηση Τραμπ και η ισραηλινή κυβέρνηση είναι πλήρως συντονισμένες για το Ιράν.

«Δεν υπάρχει καμία απόσταση μεταξύ του Τραμπ και του “Μπίμπι”», είπε.

Όπως ανέφερε, ο Αμερικανός Πρόεδρος έχει «δύο πετονιές στο νερό»: μία που επικεντρώνεται στη διπλωματία και μία που αφορά ενδεχόμενη στρατιωτική δράση.

«Ο Τραμπ δεν πρόκειται να αφήσει το Ιράν να παίξει το παιχνίδι των ατελείωτων συνομιλιών και της μετακίνησης των στόχων. Γνωρίζει πλήρως τις συνέπειες της δράσης και της αδράνειας», δήλωσε ο Γκράχαμ.

«Πολλά θα κριθούν από το τι θα κάνει το Ιράν», πρόσθεσε. Υπογράμμισε, δε, ότι ο Τραμπ θα λάβει απόφαση μέσα σε εβδομάδες και όχι σε μήνες.