H Τουρκία κατασκευάζει ΤΟΜΠ – Η χαμένη ευκαιρία του Ελληνικού Στρατού και τα Μ113 που δεν αναβαθμίζοντα

Η Τουρκία ανακοίνωσε την έναρξη παραγωγής των εγχώριας ανάπτυξης Τεθωρακισμένων Οχημάτων

Μεταφοράς Προσωπικού (ΤΟΜΠ) με το KAPLAN. Φέρουν αναβαθμισμένα επίπεδα θωράκισης, συνεπώς και μεγαλύτερο επίπεδο επιβιωσιμότητας στο πεδίο. Ο Ελληνικός Στρατός φαίνεται να προβληματίζεται με το θέμα αναβάθμισης των Μ113, στα οποία είχε επενδύσει μετά την απόσυρση ενδιαφέροντος από τα Bradley, αλλά και την εγκαθίδρυση μονάδας παραγωγής LYNX.

Του Χρήστου Μαζανίτη

 Στην Τουρκία, το πρώτο όχημα του Προγράμματος Τεθωρακισμένων Οχημάτων Μεταφοράς Προσωπικού KAPLAN έχει φτάσει στο τελικό του στάδιο, με τις εργασίες συναρμολόγησης. Μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας κατασκευής, οι δοκιμές του οχήματος έχουν προγραμματιστεί να ξεκινήσουν το πρώτο εξάμηνο του 2026. Το δεύτερο όχημα θα παραχθεί στην Ινδονησία και οι παραδόσεις αναμένεται να ολοκληρωθούν έως το τέλος του 2026.

Στο πλαίσιο της σύμβασης που υπογράφηκε μεταξύ της PT Pindad και του Υπουργείου Άμυνας της Ινδονησίας, για την κάλυψη των αναγκών του ινδονησιακού στρατού σε ερπυστριοφόρα οχήματα μεταφοράς προσωπικού κατηγορίας 30 τόνων, η «Σύμβαση Ανάπτυξης και Παραγωγής Τεθωρακισμένου Οχήματος Μεταφοράς Προσωπικού KAPLAN (ΤΟΜΠ KAPLAN)» υπογράφηκε μεταξύ της PT Pindad και της FNSS τον Φεβρουάριο του 2024.

Η αρχιτεκτονική σχεδιασμού του Τεθωρακισμένου Οχήματος Μεταφοράς Προσωπικού (ΤΟΜΠ) KAPLAN παρέχει ανώτερη επιβιωσιμότητα στο πεδίο της μάχης, με την προηγμένη βαλλιστική προστασία, τα κορυφαία στην κατηγορία τους συστήματα προστασίας από νάρκες και την ισχύ πυρός. Εξοπλισμένο με πακέτα προστασίας από βαλλιστικές απειλές, απειλές από νάρκες και αυτοσχέδιους εκρηκτικούς μηχανισμούς, το ΤΟΜΠ KAPLAN προσφέρει επίσης ένα προαιρετικό σύστημα ενεργούς προστασίας από αντιαρματικές ρουκέτες επιπέδου RPG και όλμους.

Με δυνατότητα μεταφοράς συνολικά 13 ατόμων, συμπεριλαμβανομένων του πυροβολητή, του οδηγού και του διοικητή, το όχημα είναι ικανό να κινείται με υψηλή ταχύτητα σε ασφαλτοστρωμένους ή σταθερούς δρόμους, αλλά και σε ανώμαλο έδαφος, ενώ είναι ανθεκτικό σε όλες τις καιρικές συνθήκες. Διαθέτει ηλεκτρονική υποδομή οχήματος ανοιχτής αρχιτεκτονικής, που επιτρέπει την εύκολη ενσωμάτωση διαφόρων ειδών εξοπλισμού αποστολής, όπως το Σύστημα Διαχείρισης Πεδίου Μάχης και κάμερες επίγνωσης κατάστασης 360 μοιρών, οι οποίες παρέχουν ημερήσια και νυχτερινή όραση για το πλήρωμα.

Το Τεθωρακισμένο Όχημα Μεταφοράς Προσωπικού (ΤΟΜΠ) KAPLAN είναι ένα αρθρωτό όχημα, σχεδιασμένο με πιθανές επιλογές ενσωμάτωσης για επανδρωμένα ή μη επανδρωμένα συστήματα πυργίσκων, και εξοπλισμένο με πυρομαχικά ελαφρού και μεσαίου διαμετρήματος, καθώς και πυργίσκους και οπλικά συστήματα όλμων και αντιαρματικών πυραύλων 120 mm. Αυτός ο αρθρωτός σχεδιασμός επιτρέπει στο ΤΟΜΠ KAPLAN να διαμορφώνεται ώστε να εκτελεί διάφορες αποστολές, όπως μηχανοκίνητο πεζικό, αναγνώριση, διοίκηση και έλεγχο, προστασία δυνάμεων, ιατρική εκκένωση, διάσωση, μηχανική και άμεση ή έμμεση υποστήριξη πυρών.

Τα ελληνικά Μ113

Αυτή τη στιγμή ο Ελληνικός Στρατός έχει ως κύριο ΤΟΜΠ τα Μ113, τα οποία διαθέτει εν αφθονία σε διάφορες διαμορφώσεις, φτάνοντας σχεδόν τα 3.000 οχήματα.

Ωστόσο, το επίπεδο θωράκισης των ελληνικών Μ113 (εκδόσεις Α1/Α2) θεωρείται πλέον βασικό και περιορισμένο για τα δεδομένα του σύγχρονου πεδίου μάχης. Το σκάφος του Μ113 είναι κατασκευασμένο από κράμα αλουμινίου τύπου 5083 (αεροπορικού τύπου). Είναι σχεδιασμένο να προστατεύει το πλήρωμα από βολίδες φορητών όπλων (έως 7,62 mm) και θραύσματα βλημάτων πυροβολικού. Είναι ευάλωτο σε βαριά πολυβόλα (όπως το σοβιετικό 12,7 mm ή 14,5 mm), αντιαρματικά ρουκετοβόλα (RPG) και σύγχρονες νάρκες/IEDs.

Αρχικά, όπως είχαμε εκτενώς αναφέρει στο enikos.gr, το ΓΕΣ είχε δρομολογήσει προγράμματα αναβάθμισης για τουλάχιστον 500 οχήματα. Τα κυριότερα σημεία του προγράμματος εστίαζαν στην τοποθέτηση εξωτερικών πλακών (ceramic ή composite) για την αναβάθμιση της προστασίας στο επίπεδο Level 3 ή 4, ώστε να αντέχουν βολές 14,5 mm, στην ενίσχυση του δαπέδου για προστασία από εκρηκτικούς μηχανισμούς, ενώ υπήρξαν και σχέδια για τοποθέτηση ενεργητικών συστημάτων (όπως το Iron Fist ή Trophy) και τηλεχειριζόμενων πύργων (RCWS) με πυροβόλα 30 mm, μετατρέποντάς τα ουσιαστικά σε ελαφρά Τεθωρακισμένα Οχήματα Μάχης (ΤΟΜΑ).

Όλα τα παραπάνω, τελικά, φάνηκε ότι εκτοξεύουν το κόστος σε δυσθεώρητα ύψη για ένα σκαρί ηλικίας 40-50 ετών, με σκοπό να επιμηκυνθεί η ζωή του κατά τουλάχιστον 20 χρόνια.

Κι αυτό, γιατί με την ανώτερη θωράκιση θα πρέπει να αλλαχθούν ο κινητήρας, το κιβώτιο, το σύστημα κλιματισμού, τα ηλεκτρολογικά και τα ηλεκτρονικά του συστήματα. Ωστόσο, υπήρξαν δεύτερες σκέψεις για αναβάθμιση τουλάχιστον 200 οχημάτων σε πρώτη φάση, με ισραηλινή τεχνολογία.

Όμως, η σχετική επίδειξη που έγινε από Ισραηλινούς στους Έλληνες επιτελείς μάλλον δημιούργησε περισσότερες απορίες, παρά απάντησε στα ερωτήματα που είχαν για το πρόγραμμα, με αποτέλεσμα τώρα να βρίσκεται και αυτό στον αέρα και να επιστρέφουμε στο σημείο «μηδέν», από όπου ξεκίνησε ο ΕΣ τις αναζητήσεις για λύσεις στις αρχές της δεκαετίας.

Υπενθυμίζεται ότι το 2023 είχε δρομολογηθεί η προμήθεια 200 LYNX, με εγχώρια παραγωγή, ταυτόχρονα με τα Bradley από τις ΗΠΑ, στο πλαίσιο δωρεάν παραχώρησης αμυντικού εξοπλισμού, για τα οποία θα χρειάζονταν περίπου 3 εκατ. ευρώ ανά όχημα για την αναβάθμισή τους.