Γνωστό βότανο ελληνικής προέλευσης εντοπίστηκε με απαγορευμένο φυτοφάρμακο – Αναλύσεις ΥΠΑΑΤ

Οι έλεγχοι του ΥΠΑΑΤ για φυτοφάρμακα σε φρούτα και λαχανικά

έδειξαν υπερβάσεις σε εισαγόμενα προϊόντα και εύρημα σε εγχώριο δείγμα από supermarket

Το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων έδωσε σήμερα στη δημοσιότητα, τα αποτελέσματα των ελέγχων για υπολείμματα φυτοπροστατευτικών προϊόντων σε τρόφιμα φυτικής προέλευσης για τον Φεβρουάριο του 2026. Ο αριθμός των δειγμάτων ήταν αισθητά μικρότερος σε σχέση με προηγούμενους μήνες, καθώς το ετήσιο πρόγραμμα ελέγχων εγκρίθηκε εντός του Ιανουαρίου και η κατανομή των δειγμάτων προς τις αρμόδιες υπηρεσίες ολοκληρώθηκε μεταγενέστερα.

 Συνολικά εξετάστηκαν 142 δείγματα, εκ των οποίων 36 προήλθαν από ελέγχους σε Συνοριακούς Σταθμούς Ελέγχου και 106 από την εσωτερική αγορά. Οι δειγματοληψίες στην αγορά πραγματοποιήθηκαν κυρίως σε supermarket, ενώ ακολούθησαν λαχαναγορές, λαϊκές αγορές, καταστήματα λιανικής και χονδρικής, καθώς και σημεία διαλογής και μεταποίησης. Το 52% των δειγμάτων αφορούσε εγχώρια προϊόντα και το 48% εισαγόμενα.

Από το σύνολο των ελέγχων εντοπίστηκε ένα δείγμα ελληνικής προέλευσης με μη εγκεκριμένη δραστική ουσία, τέσσερα δείγματα με υπερβάσεις ανώτατων ορίων υπολειμμάτων (MRLs) και τρία δείγματα με υπερβάσεις που αξιολογήθηκαν ως πιθανώς επικίνδυνα για τους καταναλωτές.

Οι υπερβάσεις MRLs με πιθανή επικινδυνότητα καταγράφηκαν σε δείγματα τσαγιού προέλευσης Ινδίας, πορτοκαλιών από την Αίγυπτο και ρυζιού από το Πακιστάν, τα οποία εντοπίστηκαν στους συνοριακούς σταθμούς και απορρίφθηκαν πριν την είσοδό τους στη χώρα. Επιπλέον, υπέρβαση καταγράφηκε σε δείγμα μελιτζάνας προέλευσης Ιορδανίας που εντοπίστηκε στη λαχαναγορά του Ρέντη.

Στο σκέλος των εγχώριων προϊόντων, εντοπίστηκε μη εγκεκριμένη δραστική ουσία σε δείγμα δενδρολίβανου που ελήφθη από supermarket. Στο συγκεκριμένο δείγμα ανιχνεύθηκε η δραστική ουσία dimethomorph, για την οποία είχε λήξει η δυνατότητα χρήσης υφιστάμενων αποθεμάτων από επαγγελματίες χρήστες στις 20 Μαΐου 2025.

Κατά τον ίδιο μήνα πραγματοποιήθηκε μία κοινοποίηση στο ευρωπαϊκό σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης για τρόφιμα και ζωοτροφές (RASFF), που αφορούσε φορτίο πορτοκαλιών προέλευσης Αιγύπτου, το οποίο απορρίφθηκε στον συνοριακό σταθμό ελέγχου.

Τα στοιχεία του Φεβρουαρίου εντάσσονται στη συνολική εικόνα των ελέγχων των προηγούμενων μηνών. Τον Ιανουάριο του 2024 εξετάστηκαν 67 δείγματα, με δύο περιπτώσεις υπέρβασης MRLs χωρίς να καταγραφεί κίνδυνος για την υγεία των καταναλωτών, ενώ οι υπερβάσεις εντοπίστηκαν σε λεμόνια και ρόδια και αφορούσαν ελέγχους στα σύνορα. Τον Δεκέμβριο του 2025 εξετάστηκαν 274 δείγματα τροφίμων φυτικής προέλευσης, εκ των οποίων εντοπίστηκαν δύο δείγματα με μη εγκεκριμένες δραστικές ουσίες, πέντε με υπερβάσεις MRLs και δύο που αξιολογήθηκαν ως πιθανώς επικίνδυνα. Οι υπερβάσεις καταγράφηκαν μεταξύ άλλων σε μανταρίνια, αχλάδια, σπανάκι και ρόδια, ενώ σε περιπτώσεις εισαγόμενων προϊόντων εφαρμόστηκαν διαδικασίες απόρριψης πριν από την είσοδό τους στην ελληνική αγορά.

Η καθημερινή κατανάλωση φρούτων και λαχανικών παραμένει βασικό στοιχείο της διατροφής, καθώς αποτελούν σημαντική πηγή βιταμινών, μετάλλων και φυτικών ινών. Η επαρκής πρόσληψή τους συνδέεται με οφέλη για την υγεία που υπερτερούν της πιθανής έκθεσης σε χαμηλά επίπεδα υπολειμμάτων. Ωστόσο για τη μείωση της έκθεσης σε υπολείμματα φυτοπροστατευτικών προϊόντων, προτείνονται ορισμένες βασικές πρακτικές που σχετίζονται με την κατανάλωση και τη διαχείριση των τροφίμων. Η κατανάλωση ποικιλίας φρούτων και λαχανικών συμβάλλει στον περιορισμό της έκθεσης από συγκεκριμένες ουσίες, καθώς τα ανώτατα όρια υπολειμμάτων καθορίζονται με βάση τη συνήθη κατανάλωση κάθε προϊόντος. Η μονομερής και αυξημένη κατανάλωση ενός μόνο είδους ενδέχεται να αυξήσει την πρόσληψη συγκεκριμένων υπολειμμάτων.

Η επιλογή βιολογικών προϊόντων μπορεί να συμβάλει στον περιορισμό της έκθεσης σε φυτοφάρμακα, καθώς η χρήση τους στη βιολογική γεωργία είναι περιορισμένη και υπόκειται σε αυστηρούς κανόνες. Ωστόσο, σε ορισμένες περιπτώσεις ενδέχεται να ανιχνευθούν ίχνη υπολειμμάτων, συνήθως σε χαμηλές συγκεντρώσεις. Η προέλευση των προϊόντων αποτελεί επίσης παράγοντα που λαμβάνεται υπόψη, καθώς τα επίπεδα υπολειμμάτων διαφοροποιούνται ανάλογα με τις γεωργικές πρακτικές που εφαρμόζονται σε κάθε χώρα. Παράλληλα, τα τρόφιμα που διακινούνται στην ευρωπαϊκή αγορά υπόκεινται σε ελέγχους και συμμορφώνονται με τα ισχύοντα όρια.

Το πλύσιμο των φρούτων και των λαχανικών πριν από την κατανάλωση συμβάλλει στην απομάκρυνση μέρους των υπολειμμάτων που βρίσκονται στην επιφάνεια, καθώς και μικροοργανισμών και ρύπων. Δεν εξασφαλίζει την πλήρη απομάκρυνση όλων των ουσιών, ιδίως όσων έχουν διεισδύσει στον ιστό του προϊόντος. Σε προϊόντα που καταναλώνονται με τη φλούδα, όπως τα μήλα, η κατανάλωση μπορεί να συνεχιστεί κανονικά, καθώς η φλούδα περιέχει σημαντικά θρεπτικά συστατικά. Για τα εσπεριδοειδή, όταν πρόκειται να χρησιμοποιηθεί η φλούδα, συνιστάται η επιλογή βιολογικών προϊόντων, ενώ μετά το ξεφλούδισμα συνιστάται το πλύσιμο των χεριών.